Di tích lịch sử Tỉn Keo

Tỉn Keo là một địa danh nằm dưới chân đèo De, núi Hồng thuộc xóm Nà Lọm, xã Lục Giã An toàn khu (ATK) Định Hóa, Thái Nguyên, nay thuộc xóm Tỉn Keo xã Phú Đình nằm giữa trung tâm “Thủ đô gió ngàn” với “địa lợi nhân hòa” đáp ứng được tiêu chí của Chủ tịch Hồ Chí Minh nhắc các đồng chí bảo vệ giúp việc khi tìm địa điểm đặt cơ quan:

Trên có núi, dưới có sông

                           Có đất ta trồng, có bai ta chơi

                           Tiện đường sang bộ tổng

                             Thuận lối tới Trung ương

                         Nhà thoáng ráo, kín mái

                         Gần dân không gần đường

Tỉn Keo đã đáp ứng được các tiêu chí của Người, đảo bảo an toàn cho các cơ quan đầu não của ta hoạt động cách mạng bí mật trong rừng sâu. Bác ở đồi Tỉn Keo cách nơi ở làm việc của Phó Thủ tướng Phạm Văn Đồng ở đồi Thẩm Khen 1,8 km, Tổng Bí thư Trường Chinh ở Nà Mòn độ 3 km (đều thuộc xã Phú Đình), từ Tỉn Keo ngược lên 1,2 km đến thác 7 tầng Khuôn Tát, leo chừng 3km đến đồi Nà Đình (Khuôn Tát) nơi Bác ở làm việc những năm 1947, 1948, 1953 và đầu năm 1954. Từ Tỉn Keo vượt đèo De, núi Hồng là sang tới Tân Trào, Sơn Dương Tuyên Quang chỉ 6km. Theo lời Đại tướng Võ Nguyên Giáp: địch cũng không ngờ ở chỗ giáp ranh, bản làng nghèo nàn, vắng vẻ lại là nơi “chùa rách, bụt vàng”.

Cán bộ bảo vệ, giúp việc Bác tại “Phủ Chủ tịch” ở Tỉn Keo có các đồng chí: Trường, Kỳ, Kháng, Chiến, Nhất, Định, Thắng, Lợi. Các đồng chí: Cần, Kiệm, Liêm, Chính và Trung, Dũng, Kiên, Cường…

Ngoài lán ở của Bác và lán bảo vệ giúp việc, lán họp còn có chòi gác dưới chân đồi gần sát con suối Khuôn Tát, bếp ăn đào xuống đất nấu không khói, nơi Bác tập thể dục.

Tại lán họp nhỏ Tỉn Keo, Đại tướng Võ Nguyên Giáp kể lại: “Cuộc họp Tỉn Keo” do Hồ chủ tịch Chủ tọa hội nghị Bộ Chính trị (cuối tháng 9/1953). Dự họp có đồng chí Tổng Bí thư Trường Chinh, Phó Thủ tướng Phạm Văn Đồng, Tổng Tham mưu trưởng Hoàng Văn Thái. Hạ tuần tháng 9/1953 ta có được bản kế hoạch Nava, Tướng 4 sao Nava được bổ nghiệm làm Tổng chỉ huy quân đội Viễn chinh Pháp tại Đông Dương từ ngày 8/5/1953. Nava chủ trương phòng ngự chiến lược ở miền Bắc, tập trung bình định ở miền Nam và mùa thu năm 1954 sẽ tập trung quân ra miên Bắc để tiêu diệt chủ lực của ta dự định hoàn thành thôn tính nước ta trong vòng 18 tháng. Nhưng khoảng giữa năm 1953 Nava đã tập trung ở đồng bằng một lực lượng quân cơ động mạnh chưa từng có sẵn sàng chờ đón những cuộc tấn công của ta. Nghe Đại tướng Võ Nguyên Giáp trình bày, báo cáo về tình hình chiến trường, Bác ngồi họp với tư thế bình thản, chợt đôi mắt Bác lộ vẻ chăm chú, bàn tay Bác đặt trên bàn bỗng giơ lên và nắm lại, Người nói: “Địch tập trung quân cơ động để tạo nên sức mạnh, không sợ ta buộc chúng phải phân tán binh lực thì sức mạnh đó không còn” vừa nói bàn tay Bác mở ra mỗi ngón trỏ về một hướng “hướng chính hiện nay không thay đổi, nhưng trong hành động có thể thay đổi, cách dùng binh phải thiên biến vạn hóa” (hướng chính của chiến cuộc Đông Xuân 1953-1954 là Tây Bắc).

Sau khi thực dân Pháp nhảy dù xuống Điện Biên Phủ xây dựng thành tập đoàn cứ điểm mạnh nhất tại Đông Dương. Chính tại căn lán nhỏ Tỉn Keo vào ngày 6/12/1953 Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ tọa Hội nghị Bộ Chính trị quyết định mở chiến dịch Điện Biên Phủ.

Dưới ánh sáng tư tưởng chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Bộ Chính trị đã đưa toàn Đảng, toàn dân, toàn quân giành thắng lợi vĩ đại trong trận quyết chiến chiến lược Điện Biên Phủ “lừng lẫy năm châu, chấn động Điện Biên” kết thúc chiến tranh, lập lại hòa bình ở Đông Dương.

Phía trước căn lán Tỉn Keo còn có cây hoa Râm bụt Bác Hồ trồng. Đến nay đã hơn nửa thế kỷ trôi qua cây vẫn nở hoa xanh tươi.

Theo BQL ATK